PFAS-hotspots in Nederland: waar het RIVM verhoogde waarden vond

Gepubliceerd op 5 oktober 2026 · leestijd ongeveer 5 minuten

Het RIVM-onderzoek van 29 september liet zien dat PFAS in het bloed van Nederlanders dalend is, maar niet overal even laag. In sommige regio's lagen de waarden duidelijk hoger. Hieronder lees je welke gebieden het RIVM noemt, wat daar is gemeten en wat dat wel en niet zegt.

Eerst het landelijke beeld

Bij 71 procent van de onderzochte mensen lag de totale hoeveelheid PFAS boven de gezondheidskundige grenswaarde. In 2016 en 2017 was dat bijna iedereen. Lees het volledige verhaal in ons artikel over PFAS in bloed. Achter dat landelijke cijfer zitten regionale verschillen.

De aandachtsgebieden

• Zeeuws-Vlaanderen (zuidkant Westerschelde): de opvallendste resultaten. Bij deelnemers werden verhoogde concentraties van zeven verschillende PFAS-soorten gevonden. Van één soort lag de waarde tot ongeveer zeven keer hoger dan in de rest van Nederland.
• Noordkant Westerschelde: ook verhoogd, maar minder. De verschillen liepen op tot ongeveer twee keer het landelijke niveau.
• Dordrecht (rond Chemours): licht verhoogd, en lager dan bij het vorige onderzoek.
• Helmond: hier is al langer aandacht voor PFAS. In 2021 adviseerde het RIVM om geen groenten en fruit te eten van volkstuincomplex Sluisdijk.
• Schiphol: onderzoek uit 2026 vond PFAS in de bodem op 27 locaties in het gebied, en op verschillende plekken verhoogde concentraties in oppervlaktewater. Schiphol zegt aanvullend onderzoek en maatregelen uit te voeren.

Waar komt het vandaan?

Dat kan het onderzoek niet aantonen. Voor de Westerschelde wordt gekeken naar industriële bronnen, onder meer in Vlaanderen, maar het RIVM benadrukt dat er meerdere mogelijke bronnen zijn. Een onderzoek van de Universiteit Utrecht in opdracht van de Inspectie Leefomgeving en Transport vond bovendien ongeveer 170 locaties met afwijkende PFAS-concentraties in het oppervlaktewater. Bij een deel is een bron bekend, bij andere is de oorzaak onduidelijk.

Hoe gevaarlijk is dit?

Een hogere waarde in je bloed betekent niet automatisch dat je ziek wordt. Het risico hangt af van de hoeveelheid en de duur van de blootstelling. Het RIVM onderzoekt nu of gezondheidseffecten die met PFAS kunnen samenhangen, zoals effecten op het immuunsysteem, vaker voorkomen rond Chemours en de Westerschelde.

Wat kun je zelf doen?

1. Eet zo min mogelijk zelfgevangen vis, garnalen en schelpdieren uit de Westerschelde. Dat is het advies van het RIVM. Lees meer in PFAS in voeding.
2. Wees voorzichtig met lokaal geteeld voedsel in gebieden met verhoogde waarden, zoals groenten uit een moestuin of eieren van hobbykippen.
3. Check je eigen drinkwater met de gratis postcodecheck. Dat is een ander meetpunt dan je bloed: de drinkwaterbedrijven meten op hun eigen winlocaties.
4. Kijk naar je keuken en producten: PFAS in je keuken: 8 praktische tips.

Waar het AquaGlassFilter wel en niet over gaat

Een filter pakt alleen het drinkwater aan, en dat is volgens het RIVM en Vewin maximaal 20 procent van je PFAS-inname. Het AquaGlassFilter is onafhankelijk getest volgens het NSF/ANSI 53-protocol: meer dan 98% PFOS en meer dan 96% PFOA verwijderd. Het filter is niet getest op andere PFAS en we beloven niet dat het je bloedwaarden verandert. Alle rapporten staan op testresultaten en certificaten. Meer over het filter vind je op de pagina van het AquaGlassFilter.

Veelgestelde vragen

Welke regio's hebben het meeste PFAS in het bloed?

Het RIVM noemt de zuidkant van de Westerschelde (Zeeuws-Vlaanderen) als het opvallendst, gevolgd door de noordkant van de Westerschelde, Dordrecht, Helmond en Schiphol.

Waar komt PFAS in Zeeuws-Vlaanderen vandaan?

Dat is niet aangetoond. Het RIVM noemt meerdere mogelijke bronnen, waaronder industrie in Vlaanderen.

Moet ik mijn kraanwater mijden in deze gebieden?

Het RIVM adviseert in algemene zin om kraanwater te blijven drinken. Check je regio met de postcodecheck.

Verlaagt een waterfilter mijn PFAS in het bloed?

Dat weten we niet en we beloven het niet. Een filter pakt alleen het water aan.

Bronnen: Welingelichte Kringen, 5 oktober 2026 · NOS, 29 september 2026 · ILT/Universiteit Utrecht.