Hand houdt een glas vast terwijl er leidingwater in stroomt

Microplastics in kraanwater en plastic flessen: wat zit er echt in jouw water?

Onderzoek · Columbia University · Dunea · Waternet · RIVM

Microplastics in kraanwater en flessenwater: wat zit er echt in jouw water?

Je denkt misschien dat flessenwater schoner is dan kraanwater. Recent onderzoek laat iets anders zien: gemiddeld 240.000 plasticdeeltjes per liter in flessenwater, tegenover 18 deeltjes (groter dan 0,05 mm) per 1.000 liter kraanwater. Dit zijn de feiten — en wat je eraan kunt doen.

Direct antwoord: Nederlands kraanwater bevat aanzienlijk minder microplastics dan flessenwater. Onderzoek van Dunea en Waternet toont 18 deeltjes per 1.000 liter na volledige zuivering. Columbia University vond gemiddeld 240.000 deeltjes per liter flessenwater, waarvan 90% nanoplastics. De meetmethodes verschillen, maar de conclusie van de onderzoekers is dezelfde: kraanwater is de betere keuze, bij voorkeur uit een glas.

Bijgewerkt: 27 oktober 2026 · Leestijd: ongeveer 8 minuten

Update — 22 september 2026

Greenpeace publiceerde deze week een aparte analyse: ongeveer een derde van het Nederlandse drinkwater zit boven de RIVM-richtwaarde voor PFAS — vooral in Noord- en Zuid-Holland. Een andere chemische zorg dan microplastics, maar dezelfde vraag: wat zit er eigenlijk in je glas?

Lees het volledige Greenpeace-onderzoek · Check je eigen postcode

240.000
Micro- en nanoplastics per liter flessenwater (gemiddeld)
Columbia University & Rutgers, 2024
18
Deeltjes (>0,05 mm) per 1.000 liter kraanwater na zuivering
Dunea & Waternet, 2023
90%
Van flessenwater-deeltjes zijn nanoplastics
Columbia University, 2024
2020
Jaar dat microplastics voor het eerst in menselijke placenta werden aangetroffen
Wetenschappelijk onderzoek

Wat zijn microplastics en nanoplastics?

Microplastics zijn plasticdeeltjes kleiner dan 5 millimeter. Ze ontstaan wanneer groter plastic afbreekt door zonlicht, warmte en mechanische slijtage — van autobanden, kleding, verpakkingen en cosmetica. Nanoplastics zijn nog kleiner: minder dan 1 micrometer. Ze zijn onzichtbaar voor het blote oog en zelfs voor de meeste microscooptechnieken.

Schaal: van zichtbaar naar onzichtbaar
5 mm
Microplastic (max)
Ter grootte van een mosterdzaadje. Zichtbaar met het blote oog.
0,05 mm
Microplastic (min)
Detectiegrens Dunea/Waternet onderzoek. Niet zichtbaar, wel meetbaar.
<1 μm
Nanoplastic
1.000x kleiner dan een mensenhaar. Klein genoeg om cellen binnen te dringen.
70 μm
Mensenhaar (dikte)
Referentie: nanoplastics zijn 70x dunner dan één haar.

Het cruciale verschil: grotere microplastics worden door het lichaam grotendeels uitgescheiden. Nanoplastics zijn zo klein dat ze door de darmwand, in de bloedbaan en mogelijk in individuele cellen kunnen doordringen. Dat maakt nanoplastics de meest zorgwekkende categorie.

Flessenwater vs. kraanwater: de feiten naast elkaar

Wetenschappers van Columbia University en Rutgers analyseerden in 2024 drie internationaal verkrijgbare merken flessenwater met geavanceerde lasertechnieken die voor het eerst ook nanoplastics konden detecteren. Let op: de Nederlandse kraanwater-cijfers komen uit ander onderzoek met een andere detectiegrens (deeltjes groter dan 0,05 mm). De getallen zijn daarom niet één op één te vergelijken, maar de richting is duidelijk.

✗ Flessenwater (plastic fles)
Micro- en nanoplastics per liter240.000 deeltjes (gemiddeld)
Nanoplastics %90% van totaal
Bron van plasticFles + zuiveringsmaterialen
Plastic afvalVeel flessen per jaar
✓ Kraanwater (uit glas)
Microplastics per 1.000 L (>0,05 mm)18 deeltjes
NanoplasticsNiet meegemeten in dit onderzoek
Zuivering10–14 stappen drinkwaterbedrijf
Plastic afvalGeen bij gebruik van glas
“Zelfs als je gezond leeft, blijf je blootgesteld aan schadelijke invloeden. Je kunt moeilijk stoppen met eten. Maar wat drinken betreft zegt mijn gezonde verstand: drink kraanwater, uit een glas.”
Prof. Marja Lamoree, toxicoloog, Vrije Universiteit Amsterdam — LINDA.nl, 2024

Flessenwater wordt vaak gepresenteerd als de zuivere, gezonde keuze. Maar de productie- en verpakkingsprocessen kunnen plastic toevoegen, bijvoorbeeld via de fles zelf en via membranen die bij de zuivering worden gebruikt.

Wat doen microplastics en nanoplastics in het menselijk lichaam?

Dit is het meest onzekere deel — en we zijn eerlijk over die onzekerheid. De wetenschap is nog volop in ontwikkeling. Maar wat we al weten is zorgwekkend genoeg om aandacht te rechtvaardigen.

2019
Microplastics in Alpenschnee en op de Noordpool. Plasticdeeltjes bereiken zelfs de meest afgelegen plekken op aarde via de lucht.
2020
Microplastics aangetroffen in menselijke placenta. Voor het eerst aangetoond dat plastic de placentabarrière kan passeren en in het ongeboren kind terecht kan komen.
2022
Microplastics aangetoond in menselijk bloed. Onderzoekers van de Vrije Universiteit Amsterdam vinden plasticdeeltjes in bloedmonsters van 77% van de onderzochte mensen.
2023
Nanoplastics gevonden in hersenen van muizen. Dierstudies tonen ophoping in hersenweefsel, lever en hart. Neurologische effecten bij langdurige blootstelling aangetoond.
2024
Columbia University: gemiddeld 240.000 deeltjes per liter flessenwater. Geavanceerde lasertechniek maakt nanoplastics voor het eerst zichtbaar op grote schaal. Flessenwater blijkt 10–100x meer plastic te bevatten dan eerder gemeten.
2024
Microplastics aangetoond in menselijk hartweefsel. Bij patiënten die een hartoperatie ondergingen werden plasticdeeltjes gevonden in hartspiercellen.
Wat we nog niet weten: de exacte drempelwaarden voor gezondheidsschade bij mensen zijn wetenschappelijk nog niet vastgesteld. Langetermijnstudies bij mensen ontbreken. De RIVM en WHO benadrukken dat er geen direct bewijs is voor acute gezondheidsschade bij de huidige blootstellingsniveaus via drinkwater — maar de signalen rechtvaardigen voorzichtigheid.

Hoe komt Nederlands kraanwater zo schoon te zijn?

Nederlandse drinkwaterbedrijven passen een intensief zuiveringsproces toe van 10 tot 14 stappen voordat water de kraan bereikt. Grote microplastics worden effectief verwijderd. Uit onderzoek van Dunea en Waternet blijkt dat van de circa 80.000 deeltjes per kubieke meter in oppervlaktebronnen na volledige zuivering slechts 18 deeltjes per 1.000 liter overblijven.

Grondwater heeft een extra voordeel: Brabant Water, Waterbedrijf Groningen en andere grondwaterbedrijven winnen water uit diepe aardlagen. Grond fungeert als natuurlijk filter dat microplastics van nature tegenhoudt. Grondwater bevat daardoor doorgaans minder microplastics dan oppervlaktewater.

De enige kwetsbaarheid: de distributieleidingen na het zuiveringsstation. Als er leidingen zijn gemaakt van plastic, kunnen na zuivering alsnog minimale hoeveelheden microplastics vrijkomen in het water. Dit effect is klein maar niet nul.

Plastic filterkannen: waar let je op?

Veel filterkannen zijn gemaakt van plastic en gebruiken filterpatronen met kunststof onderdelen. Elk plastic onderdeel dat in contact komt met water kan in theorie deeltjes afgeven, zeker bij warmte, druk of lang gebruik. Of en hoeveel dat gebeurt, verschilt per merk en is lang niet altijd publiek gemeten.

Onze tip: vraag bij elk filter naar een publiek rapport over wat het filter aan het water afgeeft (migratietest), niet alleen over wat het eruit haalt. Een filter dat daar niets over publiceert, laat dat deel van het plaatje open.
Het glazen alternatief: AquaGlassFilter heeft een behuizing van borosilicaatglas — chemisch inert. De gebruikte materialen (glas, siliconen afdichting, RVS-kraan) zijn getest op migratie. Lees het rapport zelf na op de pagina met testresultaten en certificaten. Het filterpatroon zelf is van carbon-block.

Praktische keuzes: wat verlaagt jouw microplastic-inname?

✓ Verlaagt blootstelling
  • Kraanwater drinken uit een glazen of RVS beker
  • Waterfilter met glazen behuizing gebruiken
  • Geen plastic flessen hergebruiken of verhitten
  • Plastic flessen niet in de zon laten staan
  • Koud kraanwater drinken (niet heet uit plastic leidingen)
  • Grondwater-regio's: Eindhoven, Breda, Groningen
✗ Verhoogt blootstelling
  • Flessenwater drinken uit plastic flessen
  • Plastic flessen in de auto laten opwarmen
  • Hergebruikte plastic flessen lang gebruiken
  • Heet water in plastic bekertjes
  • Synthetische kleding wassen zonder filter op de wasmachine
~ Neutraal / onduidelijk
  • Kraanwater koken (verwijdert deels microplastics gebonden aan kalk)
  • RVS drinkfles (geen plastic maar kan metalen afgeven)
  • Glasflessen flessenwater (minder plastic, maar het zuiveringsproces kan plastic onderdelen bevatten)
  • Plastic filterkannen (per merk verschillend en zelden publiek gemeten)

Helpt koken tegen microplastics?

Gedeeltelijk — en alleen voor specifieke deeltjes. Chinees onderzoek gepubliceerd in 2024 toont aan dat koken microplastics die gebonden zijn aan kalkaanslag effectief kan verwijderen. Het kookproces laat kalk neerslaan, en microplastics die aan kalkdeeltjes hechten, slaan mee neer en kunnen worden weggefilterd via een koffiefilter.

Wat koken wél doet: microplastics verwijderen die aan kalk hechten, bacteriologische veiligheid garanderen, chloor laten verdampen.

Wat koken niét doet: vrij zwevende nanoplastics verwijderen, PFAS verwijderen, lood verwijderen, medicijnresten verwijderen. Koken is één stap — geen complete oplossing.

Veelgestelde vragen over microplastics in drinkwater

Zitten er microplastics in Nederlands kraanwater?
Ja, maar in zeer lage concentraties. Onderzoek van Dunea en Waternet toont 18 deeltjes (groter dan 0,05 mm) per 1.000 liter na volledige zuivering. Nanoplastics zijn in dat onderzoek niet meegemeten. Nederlands kraanwater behoort wereldwijd tot de best gezuiverde.
Hoeveel microplastics zitten er in flessenwater?
Gemiddeld 240.000 micro- en nanoplastics per liter, waarvan ongeveer 90% nanoplastics. Dit is aangetoond door Columbia University en Rutgers in 2024 met geavanceerde lasertechnologie. Eerder onderzoek onderschatte dit sterk omdat nanoplastics niet detecteerbaar waren met oude methoden.
Zijn microplastics gevaarlijk voor de gezondheid?
De wetenschap is nog in ontwikkeling. Dierstudies tonen ophoping in organen en mogelijke ontstekingsreacties. Microplastics zijn aangetroffen in menselijk bloed (2022), placentaweefsel (2020) en hartspierweefsel (2024). De langetermijneffecten voor mensen zijn wetenschappelijk nog niet vastgesteld. Het voorzorgsbeginsel pleit voor zo laag mogelijke blootstelling.
Voegt een filterkan van plastic microplastics toe aan water?
Dat verschilt per merk en is lang niet altijd publiek onderzocht. Plastic onderdelen kunnen in theorie deeltjes afgeven. Vraag daarom bij elk filter naar een publiek rapport over wat het filter aan het water afgeeft. Een glazen behuizing zoals bij AquaGlassFilter voorkomt in elk geval dat het reservoir zelf van plastic is.
Is kraanwater beter dan flessenwater voor microplastics?
Volgens de beschikbare onderzoeken wel, al zijn de meetmethodes niet één op één te vergelijken. De WHO concludeert dat kraanwater in landen met strenge zuivering zoals Nederland aanzienlijk minder microplastics bevat dan gebotteld water.
Helpt koken tegen microplastics?
Gedeeltelijk. Koken verwijdert microplastics die gebonden zijn aan kalkaanslag. Vrij zwevende nanoplastics worden niet verwijderd door koken. Koken verwijdert ook geen PFAS, lood of medicijnresten.
Welk drinkwater bevat de minste microplastics in Nederland?
Naar verwachting diep grondwater, zoals dat van Brabant Water en Waterbedrijf Groningen: de bodem werkt als natuurlijk filter. Waterbedrijven publiceren hier zelden cijfers per stad over, dus controleer de rapporten van je eigen waterbedrijf.
Wetenschappelijke bronnen

• Qian et al. (2024) — Rapid single-particle chemical imaging of nanoplastics by SRS microscopy. PNAS (Columbia University & Rutgers)

• Drinkwaterplatform Nederland — Microplastics in drinkwater (Dunea & Waternet onderzoek)

• H2O Waternetwerk — KWR, HWL, RIVM workshop microplastics in drinkwater

• RIVM — Microplastics informatie

• EOS Wetenschap — Koken en microplastics (2024)

• WHO — Microplastics in drinking-water (2019 & updates)

Verder lezen

Drink kraanwater. Gebruik glas. Geen plastic.

AquaGlassFilter: glazen behuizing van borosilicaatglas, geen plastic reservoir. Lees de testrapporten zelf na.

Bekijk AquaGlassFilter →
Glazen behuizing · Geen installatie · Geen stroom
Back to blog

Leave a comment

Please note, comments need to be approved before they are published.