Lood in kraanwater: heb jij nog loden leidingen in huis?
Lood in kraanwater klinkt als iets uit het verleden, maar in Nederland staan nog steeds woningen met loden waterleidingen. Het probleem zit meestal niet bij het waterbedrijf: het water verlaat de pompstations schoon en kan pas in de leidingen van een huis lood oppikken. In dit artikel lees je welke woningen risico lopen, wat de norm is en wat je zelf kunt doen. Zonder paniek, met bronnen.
Welke woningen hebben loden leidingen?
Volgens het RIVM kunnen gebouwen van vóór 1960 nog loden leidingen hebben. Tot ongeveer 1945 werden loden leidingen standaard aangelegd; woningen uit de periode 1945 tot 1960 kunnen ze ook nog hebben. De Gezondheidsraad schat dat nog 100.000 tot 200.000 woningen en gebouwen loden leidingen hebben. Het bouwjaar van je huis zoek je op in de Atlas Leefomgeving (kaart Bouwjaar gebouwen).
Wat is de norm en waarom wordt hier aandacht aan besteed?
Het RIVM noemt voor lood in drinkwater een maximum van 5 microgram per liter. Het gemiddelde in Nederlands drinkwater ligt daar ruim onder. Heeft een huis wel loden leidingen, dan kan volgens een RIVM-memo uit 2020 45 tot 68 procent van de dagelijkse loodinname uit kraanwater komen. Het RIVM noemt jonge kinderen als groep die extra risico loopt. Heb je vragen over je persoonlijke situatie, stel ze dan aan je huisarts of GGD.
5 praktische stappen
- Check het bouwjaar. Is je huis van na 1960, dan is de kans op loden leidingen klein. Is het ouder, ga dan verder.
- Laat een installateur kijken. Zeker bij een verbouwing of nieuwe woning is het goed om de leidingen te laten beoordelen.
- Weet wie waarvoor verantwoordelijk is. Eigenaren zijn verantwoordelijk voor de leidingen in het pand. Het drinkwaterbedrijf vervangt de leidingen van de straat tot de watermeter. Huur je? Vraag het je verhuurder; sinds 2022 geldt volgens het RIVM een verbod op loden leidingen voor onder meer huurwoningen en kindlocaties.
- Laat zo nodig water testen. Het RIVM heeft een advies voor een monsternamestrategie om loden leidingen op te sporen. Een erkend laboratorium of je GGD kan je hierbij helpen.
- Vervang de leidingen. Dat is de structurele oplossing. Een filter is daar geen vervanging voor.
Waar past een waterfilter?
Een filter lost een loden leiding in je muur niet op, en we beloven dat ook niet. Wil je wel weten wat ons filter in een laboratoriumtest deed? In een fabrikanttest met testwater (rapport VM25042010) ging het loodgehalte van 0,148 mg/L naar 0,00035 mg/L, een verwijdering van 99,76 procent. Let op: dit is een test met kunstmatig aangemaakt testwater, geen meting in jouw keuken. Het koolstoffiltermateriaal is daarnaast NSF/ANSI 42-gecertificeerd (certificaat C0518081). Alle testrapporten vind je op de productpagina van het AquaGlassFilter.
Wat zit er in jouw kraanwater?
Lood is maar één van de stoffen waar je naar kunt kijken. Benieuwd wat het waterbedrijf in jouw postcodegebied meet, bijvoorbeeld op PFAS, hardheid en andere stoffen? Gebruik dan de gratis waterkwaliteitscheck op postcode.
Bronnen
- RIVM, Loden leidingen
- RIVM, Aanpak om loden leidingen op te sporen gepubliceerd (16 april 2020)
- Volkshuisvesting Nederland, Toolkit opsporen en vervangen loden waterleidingen
- NOS, Kabinet verscherpt norm voor lood in drinkwater (2 juli 2020)
- AquaGlassFilter testrapporten: VM25042010 (fabrikanttest, testwater) en NSF-certificaat C0518081